Ontdek: Hoe lui Zorba is

Voor zijn boek is Mark Schalekamp afgereisd naar alle 28 EU-landen om daar telkens met 8 inwoners te praten: een dokter, een politieagent, een kapper, een ondernemer, een kunstenaar, een immigrant, een sekswerker en een lokale beroemdheid. Dit is Europa is het kleurrijke en humorvolle verslag van Project Youropeans, Schalekamps sociaal-journalistieke zoektocht naar de aard van het Europese beest. Niet vanuit politiek standpunt, maar met de open blik van een nieuwsgierige Europeaan. Lees hier wat zijn bevindingen waren aangaande de meningen over de Grieken:

‘Tja, dat beeld van Grieken die niet werken…’ Yiannis, een snoeihard werkende en ambitieuze ondernemer met een hightech start-up moet er een beetje om lachen. ‘Ze zitten lang op het terras, misschien komt het daardoor. Maar er is gewoon voor heel veel mensen geen werk. Er zijn heel veel zeer goed opgeleide Grieken, maar die verlaten het land. Vier van mijn vrienden al bijvoorbeeld, en die waren succesvol hier.’

En in die niet-aflatende regen van kritiek horen de Grieken graag dat ze wel deugen. Dat hunnie, Europa, het verkeerd zien. Zo graag dat een YouTube-fimpje met een peptalk van een bekende marketingstrateeg liefst vier miljoen kijkers heeft. Rebranding Griekenland, daar had Peter Economides (heb ik niet verzonnen) het over en met zo’n kijkcijferhit is hij dan ook local celeb (en Youropean).

‘Kijk eens naar buiten, zie jij een crisis?’ vraagt hij me. Vanuit zijn retestrakke appartement, waar subtiel hier en daar wat dure moderne kunstwerken staan, kijk ik uit op het blauw van de Middellandse Zee, in de verte ontwaar ik vaag wat eilandjes. ‘Het land is niet in crisis, de mensen hooguit. Het is een identiteitscrisis. Kijk, de Grieken voelen een enorme druk om maar Noord-Europeser te worden. Maar een Griek zal nooit een goede Duitser worden. Hij kan wel een superbe Griek worden.’
‘De definitie van een Europeaan is Noord-Europees bepaald?’
‘Ja, vanuit de protestantse ethiek,’ zegt Peter, terwijl hij een Davidoffje opsteekt, ‘terwijl de essentie van dit land juist is om het leven te waarderen. Grieken live hard . En zo langzamerhand is het beeld ontstaan van Zorba, die op een eiland luiert, ouzo drinkend, een beetje filosoferend. Maar de essentie is niet een lui iemand, maar iemand die weet waar het leven om draait.’ Dat Peter, als reclamestrateeg, dit net zo goed zou kunnen verzinnen voor de Oekraïner of de Mongool maakte de gemiddelde Griek niet uit, de speech ging er in als Gods woord in een ouderling.

Maar wat denkt Europa?
Tot zover de Grieken. Maar wat zegt Europa? Dat is gemengd. Pierre Bokma, Nederlands acteur, veegt de vloer aan met het verhaal van Peter: ‘Kom op, zeg. Het punt van die zuidelijke clan is dat ze nooit belasting hebben afgedragen, in Spanje niet en in Italië niet en in Griekenland niet. Dat is ook dertig procent van het probleem. Dat ze dit niet willen toegeven vind ik net zo absurd.’

Van verschillende kanten, bijvoorbeeld van de Luxemburgse agent Serge, maar ook van de Berlijnse tandarts Matthias, moest ik horen hoe Griekenland zijn cijfers vervalste (met de hulp van Goldman Sachs, ’s werelds grootste boevenclub, wordt er vaak bij verteld) om toe te kunnen treden tot de EU. En dat wij dan nu voor hen moeten bloeden. Terwijl dat geld beter kan worden besteed aan het onderhoud van wegen en het bouwen van scholen. Het moet niet veel gekker worden!
Martin, boomlang(e) arts-in-opleiding/model in Wenen verwoordt het zoals velen het denken: ‘Ik wil ze niet veroordelen, maar iedereen weet dat het arbeidsethos in Griekenland, Spanje of Italië niet al te best is. Die vinden hun siësta nog te belangrijk. Ik vind niet dat wij moeten betalen om ze te helpen. Dat is gewoon niet eerlijk.’

Nog even over dat verhaal dat wij in het Westen horen over de Grieken. Het zit anders, zoals gerenommeerd hoogleraar Ewald Engelen schrijft. Met het grootste deel van die 240 miljard moesten de Grieken vorderingen die banken, vooral Nederlandse, Franse en Duitse, op hen hadden aflossen, zodat die (private partijen) geen last hadden van een eventueel Grieks faillissement.
Volgens de cijfers van de oeso en de International Labor Organization ILO behoren de Grieken tot de hardst werkenden van de EU en is de pensioenleeftijd drastisch verhoogd van 62 naar 67. Zorba is niet lui! Bovendien heeft de Griekse overheid in vijf jaar een enorm begrotingstekort door draconische bezuinigingen weten om te buigen naar een klein overschot – met een ingestorte economie als gevolg.

Heeft de Griek er een puinhoop van gemaakt? Niet de gewone man of vrouw, maar de bouwbedrijven, bankiers en politici profiteerden van de geldstromen die de afgelopen decennia het land binnenkwamen ter financiering van infrastructurele projecten. En dat geld stroomde de afgelopen jaren ook rijkelijk het land uit. Naar Londen bijvoorbeeld. In 2009-2010, hartje crisis, stonden de Grieken boven aan het lijstje van kopers van huizen boven de miljoen pond. Zorba neemt het ervan, Zorba geniet!

Klik en ontdek:

Wat we in Europa nou écht van EU-politici vinden

Hoe je een sekswerker interviewt

Waar je het beste kunt ondernemen in Europa

Wie er pas echt het imago van de Roemenen verpesten

Wat de plannen zijn van de nieuwe CEO van Europa

Het verschil tussen de Europese Raad en de Raad van Europa